ස්විට්සර්ලන්තයේ ලෝසාන් (Lausanne) නගරය අසල පිහිටි ‘Sun-Ways’ නමැති නව ව්යවසායක ආයතනයක්, අලුතින් ඉඩම් ලබා ගැනීමකින් තොරව දුම්රිය මාර්ග භාවිත කරමින් පුනර්ජනනීය විදුලිය උත්පාදනය කිරීම සඳහා දුම්රිය පීලි අතර සූර්ය පැනල සවිකිරීමේ පද්ධතියක් පර්යේෂණාත්මකව ක්රියාත්මක කරයි. මෙම සංකල්පය මගින් දුම්රිය යටිතල පහසුකම් තුළ දැනටමත් පවතින, භාවිතයට නොගන්නා දිගු ඉඩම් තීරුව ප්රයෝජනයට ගැනීමට බලාපොරොත්තු වේ.
මෙහි පළමු ප්රායෝගික අත්හදා බැලීම බටහිර ස්විට්සර්ලන්තයේ නියුචැටෙල් (Neuchâtel) ප්රාන්තයේ බුට්ස් (Buttes) ප්රදේශයේ මීටර් 100ක දුම්රිය මාර්ගයක ස්ථාපනය කර ඇත. මෙම පද්ධතිය සඳහා පීලිවලට ආධාරක වන සිල්පර කොට මත සවිකරන ලද සූර්ය පැනල 48ක් භාවිතා වේ.
මෙහි ඇති විශේෂත්වය වන්නේ මෙම පද්ධතිය ඕනෑම අවස්ථාවක ගලවා ඉවත් කළ හැකි වීමයි. සාමාන්ය නඩත්තු කටයුතු සහ හදිසි අලුත්වැඩියාවන් සඳහා විශේෂිත දුම්රිය උපකරණ භාවිතයෙන් මෙම පැනල ඉතා ඉක්මනින් සවි කිරීමට සහ ඉවත් කිරීමට හැකි බව Sun-Ways පවසයි.
මෙම අත්හදා බැලීමේ ව්යාපෘතිය මගින් වසරකට කිලෝවොට්-පැය (kWh) 16,000ක් පමණ විදුලිය උත්පාදනය කිරීමට අපේක්ෂා කරන අතර, එය නිවාස 4ත් 6ත් අතර ප්රමාණයක වාර්ෂික විදුලි පරිභෝජනයට සමාන වේ.
උමං මාර්ග සහ සූර්යාලෝකය අඩු ප්රදේශ හැර ස්විට්සර්ලන්තය පුරා පවතින සමස්ත දුම්රිය ජාලය තුළ මෙම ව්යාපෘතිය ව්යාප්ත කළහොත්, වසරකට කිලෝවොට්-පැය බිලියන 1ක් පමණ උත්පාදනය කළ හැකි බව Sun-Ways පවසයි. එය ස්විට්සර්ලන්තයේ සමස්ත විදුලි අවශ්යතාවයෙන් 2%ක් පමණ වන අතර නිවාස 300,000කට පමණ විදුලිය සැපයීමට ප්රමාණවත් වේ.
මෙහි කල්පැවැත්ම සහ ක්රියාකාරීත්වය පිළිබඳව නියාමන ආයතන සමීපව නිරීක්ෂණය කරමින් සිටියි. ස්විට්සර්ලන්ත ෆෙඩරල් ප්රවාහන කාර්යාලය (FOT) විසින් සැබෑ තත්ත්වයන් යටතේ මෙම පරීක්ෂණය සඳහා අවසර ලබා දී ඇත. එම මාර්ගයේ ධාවනය වන දුම්රියවල වේගය සාපේක්ෂව අඩු (පැයට කිලෝමීටර් 70ක් පමණ) වීම මෙහිදී සලකා බලා ඇති අතර, පැනලවල ගෙවීයාම, නඩත්තුව සහ විවිධ කාලගුණික තත්ත්වයන් යටතේ ක්රියාකාරීත්වය නිරීක්ෂණය කිරීම සඳහා දිගු කාලීන ඇගයීමක් අවශ්ය බව ඔවුන් අවධාරණය කර ඇත.
මෙම ව්යාපෘතිය සඳහා ස්විට්සර්ලන්ත ෆ්රෑන්ක් (CHF) 585,000ක පමණ වියදමක් ඇස්තමේන්තු කර ඇති අතර, ඒ සඳහා හවුල්කරුවන් කිහිප දෙනෙකු සහ ස්විට්සර්ලන්තයේ ‘Innosuisse’ නව නිපැයුම් නියෝජිතායතනය සහාය දක්වයි.
උපුටා ගැනීම : Chaminda Lakmal Kalubovila
